Persónuleikinn mælanlegur í heila

Greinin birtist fyrst á vefsíðu Lifandi Vísindi og fékk Bleikt góðfúslegt leyfi til að birta hana með lesendum.


Sálfræðingar lýsa persónuleika á grundvelli fimm meginþátta og nú eru taugasérfræðingar farnir að finna tengsl milli þessara þátta og starfsemi í heilanum. Hjá mjög útsæknu fólki eru umbunarheilastöðvar t.d. óvenju næmar. Þróunarsérfræðingar eru nú líka teknir að sýna því áhuga hvers vegna persónueinkenni fólks eru svo mjög mismunandi. Þeir telja að mismunandi persónuleikaeinkenni hafi reynst heppileg við mismunandi aðstæður í þróun mannsins.

Hvernig stendur á því að sumt fólk kann því vel að vera á eilífum þeytingi milli staða, sækja fundi og ráðstefnur um allan heim, ásamt því að halda stöðugt sambandi við fjölmarga vini eða viðskiptafélaga og grípur hvert tækifæri sem gefst til nýrra, rómantískra kynna? Og hvers vegna eru svo aðrir sem byggja tilveru sína á föstum liðum, sem gefa góðan tíma til þess að sinna vinnunni vel, vera fjölskyldu og vinum til aðstoðar, sýna maka sínum ávallt næga athygli og umhyggju og skipuleggja barnaafmælin í þaula?

Á sviði persónuleikasálfræðinnar má nú heita orðin samstaða um að lýsa megi persónuleika hvers og eins út frá fimm grundvallarþáttum; eiginleikum sem við búum yfir í misjafnri blöndu. Kenningin um þessa þætti eða „víddir“ á uppruna sinn í sálfræðirannsóknum, en fær nú einnig stuðning í niðurstöðum rannsókna þar sem grunnþættirnir eru tengdir ákveðnum heilastöðvum. Með nútíma skönnunaraðferðum geta vísindamenn auðveldlega séð hvernig ákveðin tauganet í heilanum virkjast fremur í sumu fólki en öðru og tilraunir hafa sýnt að ákveðin tengslanet taugastöðva tengjast ákveðnum grunnþáttum persónuleikans. Þróunarsérfræðingar hafa svo að auki bent á að í þróunarsögunni megi finna fullgildar ástæður þess að mannfólkið hafi þróað mismunandi gerðir persónuleika.

Með því að bera saman MR-skönnun og niðurstöður úr persónuleikaprófum hefur tekist að greina t.d. útsækni í heilanum.

Misjöfn blanda

Fimm-þátta-persónuleikamódelið, eins og þessi kenning er oft nefnd, skilgreinir persónuleika á grundvelli eftirfarandi fimm „eiginleika“: Útsækni, óstöðugleika, nákvæmni, tengslahæfni og meðtökuhæfni. Allt fólk býr yfir öllum þessum eiginleikum, en þeir vega misþungt hjá hverjum og einum og það er þessi mismunandi blanda sem ákvarðar persónuleikann. Fólk sem fer víða til fundahalda og á sér stóran vinahóp er þannig útsæknara en fólk er að meðaltali. Þeir sem vanda til verka og sjá til þess að hafa tíma fyrir sína nánustu mælast hins vegar með hærra skor varðandi nákvæmni og tengslahæfni.

Sú niðurstaða vísindamannanna að einmitt þeir eiginleikar sem móta persónuleikann séu einmitt þessir fimm, er ekki byggð á neinni ágiskun. Kenningin byggist á tölfræðilegri aðferð sem nefnist þáttagreining. Þetta er stærðfræðileg greiningaraðferð sem gerir mögulegt að reikna út tengsl milli ákveðinna atriða. Þannig má t.d. reikna út hversu miklar líkur eru á að B sé til staðar ef A er til staðar. Og á sama hátt má þá reikna líkurnar á að B sé ekki til staðar.

Kynfíknir ná oft frama

Eins og um allar aðferðir tölfræðinnar, gildir hér að niðurstöðurnar verða því traustari sem gagnasafnið er stærra. Og reyndar hefur í áranna rás safnast upp mikið af gögnum varðandi persónuleika fólks. Með talsverðri einföldun má segja að sálfræðingar hafi reiknað út að líkurnar á að ákveðinn einstaklingur eigi sér bæði marga bólfélaga og hafi áhuga á starfsframa séu nokkuð miklar. Það er líka algengt að fólk sem á auðvelt með að setja sig inn í tilfinningar annarra hafi traust tengsl við aðra. Og á sama hátt má nýta þáttagreininguna til að finna út hvaða þætti er sjaldgæft að finna saman.

Fimm-þátta-módelið var nefnt til sögunnar í fyrsta sinn árið 1933 og þá af sálfræðingnum L.L. Thurnstone, sem var frumkvöðull á sviði persónuleikagreiningar. Á þeim rúmu 75 árum sem síðan eru líðin hafa sálfræðingar prófað fólk og beðið það að lýsa bæði sjálfu sér og öðrum og síðan reynt að heimfæra niðurstöðurnar upp á kenninguna. Einkum eiga hér stóran hlut að máli bandarísku sálfræðingarnir Paul Costa og Robert McCrae sem lögðu mikla vinnu í að safna persónuleikaprófum og greina þau allt frá því á 8. áratugnum, en starf þeirra hefur mjög styrkt menn í þeirri trú að grunnvíddirnar séu fimm. Þeir hafa einnig þróað persónuleikaprófið „NEO Personality Inventory“ oftast nefnt NEO PI, sem mælir einmitt hinar 5 víddir fimm-þátta-módelsins og telst nú til áreiðanlegustu persónuleikaprófa.

Costa og McCrae hafa sýnt fram á að grunnvíddirnar fimm halda sér þótt fólk eldist, að þær birtast einnig í öðrum persónuleikamódelum sem byggjast á þáttagreiningu og þær má greina hjá fólki um allan heim óháð aldri kyni eða kynþætti. Einnig tengjast þær erfðum að einhverju leyti. Það er sem sagt að miklu leyti vegna starfa þessara tveggja vísindamanna sem fimm-þátta-módelið er nú almennt talið besta kenningin hingað til varðandi þá grunnþætti sem skapa persónuleika fólks.

Sést í heilanum

Nú eru einnig horfur á að a.m.k. sumar þessara 5 vídda öðlist staðfestingu á grundvelli nýrra, taugafræðilegra rannsókna. Að vísu er talsvert púsl að raða niðurstöðum saman og enn á eftir að líða nokkur tími áður en unnt verður að staðfesta persónuleikaþættina taugafræðilega. Breski persónuleikafræðingurinn Daniel Nettle, sem aðhyllist fimm-þátta-módelið, orðar þetta þannig: „Nýjungin er sú að við getum nú byrjað að tengja saman þá eiginleika persónuleikans sem fólk lýsir sjálft og virkni taugatengsla í heilanum og séð þannig að það sem við segjum um okkur sjálf, sé í rauninni bein líkamleg staðreynd.“

Það er á síðustu 10 árum sem menn hafa getað byrjað að sanna taugafræðileg einkenni persónuleikaþátta. Richard A. Depue hjá Cornell-háskóla og Paul F. Collins hjá Oregon-háskóla lýstu árið 1999 hvernig félagslynt fólk sýnir öflugri viðbrögð í miðheila og tauganeti hans kringum heilastöðina „nucleus accumbens“ sem er umbunar- eða verðlaunakerfi heilans, þegar viðkomandi fékk örvun í formi sykurs, peninga, eiturlyfja eða mynda af hinu kyninu, en samsvarandi viðbrögð í heila einstaklings sem í persónuleikaprófi fær lágt skor á sviði útsækni. Taugafrumur á þessu heilasvæði nota dópamín sem boðefni og það hefur því orðið þekkt sem umbunarefni heilans. Þetta veitir taugafræðilega skýringu á því hvers vegna félagslynt fólk með öll þau einkenni sem því tengjast, sýnir öflugri viðbrögð við jákvæðum tilfinningum.

Fólk sem fékk hátt skor á óstöðugleikakvarðanum reyndist á hinn bóginn með mun meiri virkni í heilastöðinni amygdala, þegar því voru sýndar myndir af stríði, sársauka, ógn og öðru sem vekur neikvæðar tilfinningar. Amygdala er eins konar varðstöð heilans og sér til þess að adrenalíni sé dælt út í líkamann þegar þörf er fyrir aukaorku til að mæta ógnun. Það er ekki síst Joseph LeDoux við New York-háskóla sem sýnt hefur fram á þýðingu viðbragða í þessari heilastöð.

Andstæður rúmast saman

Þar eð víddir persónuleikans eru ekki háðar hver annarri og – eins og heilaskannanir sýna nú – grundvallast á virkni mismunandi heilastöðva, er sem best hægt að fá hátt skor bæði varðandi útsækni og óstöðugleika, þótt þetta tvennt virðist stangast á.

Nákvæmnisvíddin hefur einnig verið rannsökuð frá sjónarhóli taugafræðinnar og margt bendir til að hún tengist góðri sjálfsstjórn. Svo mikið er víst að aukin virkni hefur mælst hægra megin í ennisblaði – einmitt þar sem dómgreind er talið stjórnað – hjá því fólki sem í persónuleikaprófum fékk hátt skor á sviði nákvæmni. Tveir þekktir taugasérfræðingar, Antoine Bechara og Antonio Damsaio, hafa einkum lagt mikið af mörkum á þessu sviði á grundvelli rannsókna sinna á fólki sem orðið hefur fyrir sköddun í ennisblaði.

Sú vídd persónuleikans sem um hefur ríkt mest óvissa er tengslahæfnin, en nú hafa vísindamennirnir einnig komist hér nokkuð áleiðis. Í febrúar 2008 birtu Daniel Nettle og Bethany Liddle grein í „European Journal of Personality“ þar sem þeir styðjast við niðurstöður tveggja vísindarannsókna í rökstuðningi sínum fyrir því að tengslahæfni tengist fyrirbrigði sem innan sálfræðinnar gengur undir heitinu „Theory of mind“ (eiginlega hugarkenningin) eða „samkenndarhæfni“, og lýsir hæfni fólks til að setja sig í spor annarra.

Niðurstöður beggja þessara rannsókna voru þær að fólk sem náði háu skori í tengslahæfni á persónuleikaprófi, náði í langflestum tilvikum einnig háu skori á samkenndarhæfnisprófi. Slíkt próf mælir hæfni til að setja sig í spor tiltekins einstaklings eftir að hafa heyrt sögu hans um samskipti við aðra. Þetta er áhugavert út frá því sjónarmiði að talsvert hefur verið rannsakað hvernig skilja megi þessa samkenndarhæfni á taugafræðilegum forsendum. Einkum hafa þær rannsóknir sem Mark A. Sabbagh, við Queens-háskóla, lýsti árið 2004 í grein í „Brain and Cognition“ haft mikla þýðingu varðandi skilning manna á samkenndarhæfninni á grundvelli taugafræðinnar. Hann lýsir því hér hvernig hæfnin til samúðar og að lifa sig inn í aðstæður annarra tengist augntóftarblaðinu og miðhlutum gagnaugablaðanna í heilanum. Nú virðist sem sé ástæða til að ætla að þetta tauganetverk hafi hlutverki að gegna varðandi tengslahæfnina.

Óljósust hinna fimm vídda persónuleikans er meðtökuhæfnin og vísindamenn velta enn fyrir sér hvað helst beri að kalla þessa hæfni. Sumir vísindamenn hafa fært rök að því að fimmtu víddina ætti einfaldlega að kalla greind. Ástæða þess að menn halda sig við orðið meðtökuhæfni (e: openness to experience), er sú að þessi vídd persónuleikans einkennist af fegurðarskyni og opnum huga gagnvart hinu óhlutbundna ásamt sveigjanleika í skilningi á því að einhverju gæti verið öðruvísi háttað en virðist við fyrstu sýn. Ýmislegt bendir til að meðtökuhæfnin feli í sér fjölbreytta skilningsgáfu. Daniel Nettler segir:

„Ég held ekki að unnt sé að tengja meðtökuhæfnina við ákveðinn stað í heilanum, heldur fari hún eftir því hvernig mismunandi heilastöðvar vinna saman. Margt fólk með mikla meðtökuhæfni tengir auðveldlega margar heilastöðvar og það er það sem skapar þessi einkenni.“

Það eru sem sagt að koma fram taugafræðilegar sannanir fyrir því að persónuleiki fólks byggist á því hversu vel ákveðin tauganet í heilanum starfa. Næsta spurning er svo hvers vegna sumt fólk þroskar ákveðnar heilastöðvar umfram aðrar. Það mætti nefnilega ætla að þróunin hefði fyrir mjög löngu náð að skapa nákvæmlega þann eina persónuleika sem hæfði tegundinni Homo sapiens. En að sögn þróunarsérfræðinga er málið reyndar ekki svo einfalt.

Persónuleiki fugla

Ýmislegt bendir til að forstig allra fimm persónuleikavíddanna sé að finna nokkuð víða. Þennan skilning hafa menn öðlast m.a. með dýrarannsóknum. Líffræðingurinn Niels Dingemanse við háskólann í Groningen í Hollandi hefur náð einna lengst á þessu sviði, en á árunum 1999-2001 rannsakaði hann hvernig persónuleikaeinkenni fugla skiptu máli varðandi afkomu þeirra við mismunandi aðstæður. Dingemanse og félagar hans fylgdust með hópi flotmeisa í 3 ár og athuguðu hvernig fuglunum vegnaði á grundvelli atferlis síns. Rannsóknirnar sýndu að forvitnustu og grimmustu kvenfuglunum vegnaði best þegar skortur var á fæðu. Á þeim tímum sem fæðuframboð var nóg lifðu varfærnari fuglar fremur af. Þetta bendir til þess að þegar nógan mat er að fá, sé engin ástæða til að setja sig í þá hættu sem forvitninni getur fylgt, en það borgi sig aftur á móti að taka áhættuna þegar matarskortur ríkir.

Það er því ekki unnt að fullyrða að einn ákveðinn persónuleiki sé heppilegastur. Það getur bæði farið eftir umhverfi og félagsskap, hverjum vegnar best hverju sinni. Það fer eftir aðstæðum hverju sinni hvort heppilegt er að hafa hátt skor á ákveðinni persónuleikavídd fremur en annarri. Þar eð aðstæður manna hafa breyst bæði oft og mikið í þróunarsögunni, hefur einn, ákveðinn og samræmdur persónuleiki aldrei náð að festa sig í sessi.

Útsæknir vilja tilbreytni

„Ég held að útsækni hafi þróast til að mæta aðstæðum sem taka sífelldum breytingum, enda þarf fólk þá jafnóðum að finna sér nýjar aðferðir,“ segir Daniel Nettle.

Það má þannig ímynda sér að útsækni komi sér vel fyrir fólk sem hyggur á búsetu í nýju landi, eða stendur skyndilega frammi fyrir alveg nýjum aðstæðum af einhverjum sökum. Eins og taugafræðilegar rannsóknir hafa sýnt bregst útsækið fólk mjög sterklega við jákvæðum tilfinningum. Af því leiðir að þetta fólk sækir í að endurtaka það sem vekur jákvæðar tilfinningar. Oft felst þetta í einhvers konar félagslegu atferli, þar sem viðkomandi hefur ekkert á móti því að vera í miðri hringiðu viðburðanna, ná frama og háum launum og síðast en ekki síst, stunda kynlíf. Útsæknin er aftur á móti ekki heppilegur eiginleiki til að byggja upp traust fjölskyldulíf, né heldur til langlífis. Rannsóknir hafa nefnilega sýnt að einkum útsæknir karlmenn eru bæði líklegri til að skilja og lenda í alvarlegum slysum.

Ef hættur leynast af einhverjum ástæðum í umhverfinu, getur óstöðugleikinn komið sér betur. Samkvæmt fimm-þátta-módelinu einkennist óstöðugleikinn af því að fólk er sífellt á varðbergi gagnvart hvers kyns neikvæðum tilfinningum, en af því leiðir að þetta fólk reynir að koma sér hjá öllu því sem vekur slíkar tilfinningar. Þetta getur komið sér vel þegar einhver ógn steðjar raunverulega að. En sé svo ekki getur eiginleikinn valdið talsverðum erfiðleikum. Fólk sem mælist hátt á þessum kvarða á t.d. þunglyndi fremur á hættu en aðrir. Margir spjara sig þó vel í lífinu vegna þess að þeir gera allt sem í þeirra valdi stendur til að koma í veg fyrir að það sem þeir óttast verði að veruleika og eru þar af leiðandi bæði vinnusamir og vandvirkir.

Rannsóknir benda til að félagslegur stuðningur við einstaklinga vaxi í réttu hlutfalli við tengslahæfni þeirra. Félagslegur stuðningur er mikilvægur þegar þörf er á vernd hópsins. Í grein sinni lýsa Nettle og Liddle því hvernig konur mælast yfirleitt hærri á þessum kvarða en karlmenn. Þessa staðreynd tengja þeir því að konur hafi í sögulegu samhengi haft meiri þörf fyrir hópstuðning en karlar, vegna þess að þær þurftu að sjá um börnin. Konur auka þannig lífslíkur tegundarinnar með tengslahæfni sinni, en allt annað gildir um karlana. Margt bendir til að karlar nái fremur árangri með því að öðlast völd og eignir, þar eð slík staða laði að þeim fleiri konur, þótt hún á hinn bóginn sé nánast andstæð tengslahæfninni.

Nákvæmni hæst metin

Þótt fjölmiðlar okkar daga hampi gjarnan hinum nýjungagjörnu og sköpunarglöðu, sem yfirleitt ná háu skori í útsækni, telur Daniel Nettle ekki þar með sagt að þetta sé sá eiginleiki sem fólk meti hæst.

„Ég held vissulega að okkur þyki opið og félagslynt fólk mjög hrífandi. En ef við lítum til þess sem best er verðlaunað í samfélaginu – einkum í Englandi – þá er það að hafa lokið góðu skólanámi, hafa stundað námið vel, starfa hjá stórum vinnuveitanda og að fara eftir reglunum. Það er einungis lítill hópur fólks sem hefur náð langt vegna útsækni sinnar eða meðtökuhæfni, en miklu fleiri sem ná velgengni með því að ávinna sér traust og fylgja settum reglum.“

Nettle telur sem sagt að nákvæmnin sé sá persónuleikaþáttur sem mest sé í hávegum hafður á okkar tímum. Fólk sem einkennist umfram annað af nákvæmni, gætir þess að standa alltaf við sitt og þetta er einmitt það atriði sem helst er unnt að byggja spár á um frama í starfi.

Þótt persónuleikinn eigi sem sagt rætur sínar í heilanum, eins og taugafræðilega hefur nú verið sýnt fram á, þýðir lítið að ætla sér að breyta honum, t.d. ef nákvæmnin er ekki áberandi þáttur. Hitt er mun raunhæfara að skipta um umhverfi. Til allrar lukku hafa rannsóknirnar nefnilega einnig sýnt fram á að til eru nánast hinar fullkomnu aðstæður fyrir allar megingerðir persónuleikans.


Hér getur þú lesið fleiri greinar á Lifandi Vísindi.

Saga Dröfn var fullkomin mamma: „Þetta getur nú ekki verið svo erfitt“

Áður en Saga Dröfn Haraldsdóttir eignaðist sitt fyrsta barn var hún fullkomin mamma. Barnið hennar mátti aldrei vera með hor, það átti alltaf að fara að sofa á réttum tíma, borða einungis hollan mat og sjónvarpið átti að vera spari. Einnig skildi barnið hennar alltaf vera vel greidd um hárið, í flottum fötum, vel til fara og að sjálfsögðu áttu heimilið alltaf að vera hreint og fínt. Ég hugsaði að þetta gæti nú ekki verið svo erfitt, bara skipta á bleyjum þegar þess þarf, gefa henni að borða og leika við hana, segir Saga í færslu sinni á Mæður.com Kjarnafjölskyldan Ég… Lesa meira

Ljósmæður opna Snapchat: „Fylgjendur fá mjög fjölbreytta fræðslu og upplýsingar. Við viljum efla foreldra í barneignarferlinu“

Sigrún Gunnarsdóttir, hjúkrunarfræðingur og ljósmóðir ásamt Áslaugu Valsdóttur formanni ljósmæðrafélagsins fannst komin tími til þess að færa störf ljósmæðra nær nútímanum og gera þau sýnilegri. Þær tóku því sameiginlega ákvörðun um að stofna opin Snapchat reikning þar sem nokkrar ljósmæður skiptast á að sýna og segja frá störfum sínum. Hópurinn er orðin mjög fjölbreyttur og öflugur þar sem ljósmæður vinna mjög fjölbreytt störf á mörgum mismunandi stöðum. Við skiptumst á að vera með snappið og því ættu fylgjendur að fá mjög fjölbreytta sýn og fræðslu. Hver og ein tekur ákveðin málefni fyrir og gefur innsýn inn í sín störf, segir Sigrún í samtali við… Lesa meira

Kristín og Binni Löve eiga von á barni: „Við erum mjög spennt“

Kristín Pétursdóttir leikkona og Brynjólfur Löve Mogensson Snapcat stjarna eiga von á sínu fyrsta barni saman í ágúst. Kristín hefur starfað sem flugfreyja undanfarna mánuði en hún hefur meðal annars leikið í bíómyndunum Órói og Fólkið í Blokkinni. Ég er gengin fjórtán vikur og fjóra daga og við erum mjög spennt. Ég var að vísu mjög veik fyrstu 12 vikurnar en það er allt að koma, segir Kristín í samtali við Bleikt. Brynjólf þekkja flestir undir nafninu Binni Löve en hann gerði garðinn frægan á Snapchat. Í dag starfar Brynjólfur sem rekstrarstjóri pizzustaðarins Blackbox Pizzeria. Við óskum þessum verðandi foreldrum innilega til hamingju. Lesa meira

Hvað er raunveruleg vinátta?

Hvað er vinátta? Þetta er spurning sem ég hef velt óþarflega mikið fyrir mér undanfarna mánuði. Einhverra hluta vegna hélt ég alltaf fast í þá hugsun að góður vinur væri sá sem væri búin að vera í kringum þig hvað lengst og þekkti þig því vel. En ég hef komist að því að vinátta er eitthvað allt annað. Að finna sér góða vini sem meta vináttu þína og þú þeirra er mjög dýrmætt. Það virðist flestum vera lítið mál að eignast vini og kunningja, eyða með þeim hellings tíma en átta sig svo á því að í raun voru þetta… Lesa meira

Tanja Ósk var lögð í hrottalegt einelti: „Ég var heltekin af ótta“

Ímyndið ykkur að sex ára gömul dóttir ykkar sé að byrja sinn fyrsta skóladag. Hún er spennt, hlakkar til að eignast vini og verða fullorðin. Eftir skóla kemur hún heim sorgmædd vegna þess að stelpurnar í bekknum leyfðu henni ekki að leika sér með þeim af því að hún var of ljót. Þessi sex ára stelpa var ég. Svona hefst samtal Tönju Ósk Brynjarsdóttur við blaðamann Bleikt. Var sagt að þetta myndi líða hjá Tanja greinir frá því að þetta hafi eingöngu verið upphafið af því einelti og ofbeldi sem hún hefur þurft að sæta í gegnum tíðina. Mér var… Lesa meira

Bjargey um hamingju: „Ég hef upplifað mikinn sársauka og vildi ekki dvelja þar. Ég vildi frelsi“

Hvers vegna finnst sumum allt vera erfitt og leiðinlegt á meðan öðrum finnst lífið almennt skemmtilegt og sjá það jákvæða í stað þess neikvæða. Hvað aðskilur þessa tvo einstaklinga? Með þessum orðum hefur Bjargey Ingólfsdóttir nýjustu færslu sína á Bjargeyogco. Af hverju ertu alltaf svona ógeðslega happý? Um daginn fékk ég þessa spurningu frá fylgjanda í gegnum Snapchat og fékk hún mig til þess að hugsa. Til þess að svara henni þá er ég í fyrsta lagi ekkert alltaf ógeðslega happý. Ég hef farið í gegnum dimma dali og upplifað mikinn sársauka. Sársauka í hjartanu og verki í líkamanum. Ég vildi ekki dvelja þar, því það… Lesa meira

Guðlaug hefur misst fóstur tvisvar sinnum: „Ég fór á klósettið og fann það detta niður, ég var bara ekki tilbúin til þess að sturta“

Guðlaug Sif Hafsteinsdóttir hefur tvisvar sinnum misst fóstur og tók sú lífsreynsla mikið á hana. Segir hún það algengt að fólk tali um það að missa fóstur sé ekkert mál. Fóstrið skolist einfaldlega út og konan eigi í kjölfarið að halda áfram með líf sitt líkt og ekkert hafi í skorist. Ég hef misst fóstur í tvö skipti, þessi tvö skipti voru mjög ólík og ætla ég að segja aðeins frá þeim, segir Guðlaug í einlægri færslu sinni á Amare. Þetta er ekki auðvelt, þetta er þvílíkur missir þrátt fyrir að hafa gengið stutt á leið. Þetta er barnið mitt, litla… Lesa meira

Amanda og Birgir eru vegan og alæta í sambúð: „Engin ein rétt leið í samböndum“

Vegan og alæta í sambúð, hvernig virkar það? Þetta er spurning sem ég fæ að heyra reglulega og eru eflaust enn fleiri sem velta henni fyrir sér án þess að spyrja. Einnig fæ ég stundum fyrirspurnir frá einstaklingum sem vilja gerast grænmetisætur eða vegan en telja að makinn færi ekki sömu leið. Eins og með öll önnur sambönd eru þau misjöfn eins og þau eru mörg og því er engin ein rétt leið. Ég og Birgir erum búin að vera saman í rúm 3 ár og höfum þar af búið saman í um það bil 2,5 ár. Þegar við byrjuðum… Lesa meira

Aldís rakst á gífurlegan verðmun á barnadóti milli verslana: „Þetta hlýtur að vera eitthvað djók!“

Aldís Björk Óskarsdóttir var stödd í barnaversluninni Ólavía og Oliver á dögunum þegar hún rakst fyrir tilviljun á barnadót sem kostaði tæplega átta þúsund krónur. Það sem kom Aldísi svo mikið á óvart var að einungis nokkrum vikum áður hafði hún keypt sömu vöruna á 2500 krónur í Hagkaup. Ég rakst bara á þetta fyrir algjöra tilviljun, ég var að skoða göngugrind fyrir litlu stelpuna mína í Ólavíu og Oliver og ég hugsaði með mér að þetta hlyti að vera eitthvað djók! segir Aldís í viðtali við Bleikt.is Aldís ákvað í kjölfarið að gera sér ferð í Hagkaup til þess að athuga hvort… Lesa meira

13 bráðfyndnar gamanmyndir á Netflix

Það bíða líklega langflestir Íslendingar eftir því að sólin hækki á lofti og vetur konungur láti sig hverfa af landi brott, enda hefur veturinn verið sérstaklega þungur undanfarnar vikur. Það er þó eitt hægt að gera til þess að stytta biðina og það er að koma sér vel fyrir í sófanum með eitthvað gott að narta í og kveikja sér á skemmtilegri gamanmynd. Bleikt tók saman lista af skemmtilegum gamanmyndum sem allar eru í sýningu á Netflix: Hot Fuzz Nick Angel er ekta „ofurlögga“ sem er svo góður í starfi sínu að hann hefur verið sendur af yfirmönnum sínum í lítið, hljóðlátt þorp þar sem að… Lesa meira

Breytir myndum af börnunum sínum í ævintýri

Fjögurra barna faðir vildi taka skemmtilegar og öðruvísi myndir af börnunum sínum og fór því að leika sér að því að breyta umhverfinu með myndvinnsluforriti. John Wilhelm býr í Sviss með konu sinni og fjórum börnum. Faðir Wilhelms var mikill áhugaljósmyndari en sjálfum þótti honum ljósmyndun ekkert sérstök þegar hann var yngri. Það var svo ekki fyrr en Wilhelm fór á námskeið í myndvinnsluforritun og þrívíddarhönnun sem áhuginn kveiknaði fyrir alvöru. Bored Panda greinir frá því að Wilhelm hafi ákveðið að taka myndir af börnunum sínum og vinna þær öðruvísi heldur en venjulega. Útkoman er virkilega skemmtileg og auðvelt er… Lesa meira

Íris tók ákvörðun um að vera einstæð: „Þarna stóð ég, ein, ólétt og með bullandi höfnunartilfinningu“

Mig langar til þess að koma fram og tala um málefni sem kannski margir kannast við. Málefnið er sú ákvörðun sem ég þurfti að taka. Hvort ég vildi halda fóstrinu vitandi það að ég myndi verða einstæð og þurfa að ganga í gegnum allt saman ein. Ég var stödd í London þar sem ég bjó þegar ég fékk þann skell í andlitið að þurfa að ákveða framtíð mína á nokkrum dögum. Það var svo langt frá því að vera auðvelt eins og þær vita sem hafa verið í þeim sporum að þurfa að ákveða hvað gera skal. Það þarf að taka þá ákvörðun, þá í… Lesa meira